Column Ea Visser                                                       juni 2010

 

Op 30 juni jl. heeft een geslaagde bijeenkomst van MKB Amsterdam plaatsgevonden bij de Amsterdamsche Hockeyclub. Zoals daar bleek, zijn ook  sportclubs ondernemers, die te maken hebben met veel meer dan alleen de sport zelf. Gedacht kan bijvoorbeeld worden aan de ledenstructuur en de contributie, maar ook aan de contracten die een sportvereniging afsluit, de huur van de locatie, contacten met de gemeente, de horeca en sponsoring.

 

Sportclubs zijn daarnaast soms ook werkgever. Dat is het geval als er arbeidsovereenkomsten worden aangegaan met spelers. Voor de Amsterdamsche Hockeyclub geldt dit voor de heren 1 en dames 1 (denk bijvoorbeeld aan Taeke Taekema). Voetbalclub AFC krijgt er binnenkort ook mee te maken. Zij spelen vanaf september in de Topklasse. Deze topklasse komt tussen de eerste divisie en het amateurvoetbal (zondag hoofdklasse) in te staan. Het wordt daarbij mogelijk om met de spelers arbeidscontracten aan te gaan met alle gevolgen van dien.

 

Dat een sportclub ook werkgever is, is niet het eerste dat bij je opkomt. Maar zodra er een arbeidscontract wordt aangegaan, is er toch echt sprake van een werkgever – werknemer relatie. Dat de werkgever dan FC Internazionale Milano en de werknemer Wesley Sneijder heet, maakt dit niet anders. Omdat sport wel een heel specifiek soort arbeid is, zijn er ook wel allerlei bijzonderheden.

 

Zo klaagt coach Van Gaal op dit moment over het gebrek aan beschikbaarheid van diverse internationals voor zijn Bayern München. Zo zijn er nog wel meer coaches, die daar last van hebben. Sommige spelers zijn pas net teruggekeerd van het WK en moeten al snel weer aan de bak in het kader van oefenwedstrijden en Champions League voorrondes. Ook de nationale teams gaan weer snel aan de slag voor de kwalificaties van het EK in 2012. Zo speelt Oranje begin september al de eerste wedstrijd tegen San Marino en wordt er half augustus alweer geoefend tegen Oekraïne.

 

De vraag komt op hoe dit is geregeld. De internationals zijn in dienst van een club en dat betekent dat zij op basis van een arbeidsovereenkomst voetballen. Het is in de verenigingsstructuur van het voetbal met de KNVB en de FIFA zo afgesproken dat deze clubs hun spelers ter beschikking stellen. Zij blijven dan wel in dienst van de club tijdens de periodes dat wordt afgereisd naar een EK of WK en ook gedurende oefen- en kwalificatiewedstrijden.

 

Dat levert nog weleens discussie op, zoals nu met het zeer volle programma, maar ook in situaties dat er iets gebeurt met een speler. Wat als bijvoorbeeld een speler tijdens een trainingskamp of wedstrijd geblesseerd raakt? De club krijgt dan een arbeidsongeschikte voetballer terug, die zij wel moet doorbetalen. In het verleden draaide de club daar volledig voor op en kreeg zij geen enkele vergoeding, terwijl de nationale teams uiteraard wel gebruik konden maken van de opleiding en ervaring die de betreffende speler bij de club had opgedaan. Onder druk van diverse grote clubs is dit inmiddels veranderd en wordt er wel een bepaalde compensatie gegeven. Spelers moeten echter nog steeds ter beschikking worden gesteld. Van Gaal zal dan ook wat geduld moeten opbrengen.

 

Het WK heeft er ook toe geleid dat driftig wordt gespeculeerd over transfers. Dat geldt bijvoorbeeld voor de Ajacied Luis Suárez. In dit kader is het interessant eens in herinnering te roepen hoe Suárez ook alweer bij Ajax is gekomen.

 

Suárez voetbalde namelijk eerst bij FC Groningen en wilde daar na een aanbod van Ajax gaan vertrekken. Dit leidde tot een conflict met FC Groningen, dat aan de arbitragecommissie van de KNVB is voorgelegd. Suárez beriep zich erop dat hij zich bij een overstap naar Ajax zowel sportief als financieel aanmerkelijk kon verbeteren. FC Groningen was het daar niet mee eens en betoogde dat er in sportief opzicht niet zoveel verschil was en dat het ook substantieel wel meeviel met die verbetering. Suárez zou namelijk bij Ajax niet drie of vier keer zoveel gaan verdienen (wel ruim twee keer zoveel, want het salaris bij FC Groningen lag rond de € 400.000,00 en bij Ajax ging dat naar € 1 miljoen toe, maar dat liet FC Groningen natuurlijk buiten beschouwing).

 

Suárez voetbalde bij FC Groningen op basis van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd. De arbitragecommissie was van mening dat hij aan deze bepaalde duur moest worden gehouden. Dit ook omdat hij, net als FC Groningen, was bijgestaan door een professionele adviseur en er in het contract niet de mogelijkheid was opgenomen dat deze tussentijds kon worden opgezegd. De arbitragecommissie zag geen reden om de arbeidsovereenkomst tussentijds zelf te ontbinden en het gevolg was dat Suárez bij FC Groningen moest blijven voetballen. Uiteindelijk zijn FC Groningen en Ajax tot een akkoord gekomen en is Suárez toch bij Ajax terecht gekomen. Hoe Suárez het nu heeft geregeld in zijn contract en hoe Ajax tegenover een tussentijds vertrek staat, is niet duidelijk. In ieder geval kan er van worden uit gegaan dat Ajax een mooie transfersom in gedachten heeft en zodoende haar financiële positie weer wat kan versterken.

 

Het zou mooi zijn, als gewone werkgevers aanspraak konden maken op een transfersom voor veelbelovende werknemers. Helaas zit dat er niet in. Wel ziet het er naar uit dat het voor ondernemers makkelijker gaat worden, personeel in dienst te nemen. Het ontslagrecht wordt namelijk misschien versoepeld. Of dat ook echt gaat gebeuren, hangt af van de formatiebesprekingen. Daarover volgende keer hopelijk meer.