Ontslag op staande voet

Ontslag op staande voet is de zwaarste sanctie die u als werkgever kunt opleggen aan uw werknemer. De werknemer ontvangt van de één op andere dag zijn salaris niet meer, en –indien het ontslag op staande voet terecht is gegeven – de werknemer komt niet in aanmerking voor een WW-uitkering. Daarom worden er ook zware eisen gesteld aan een ontslag op staande voet. Hieronder worden de belangrijkste aspecten van ontslag op staande voet op een rij gezet. Tevens kunt u binnen deze MKB-Portal een handige checklist downloaden die behulpzaam kan zijn bij het geven van ontslag op staande voet.
 
Dringende reden
Ontslag op staande voet kan worden gegeven indien er sprake is van een dringende reden om de werknemer te ontslaan. De werkgever draagt de bewijslast indien de werknemer de dringende reden voor ontslag betwist. Het moet gaan om een handeling of gedraging van de werknemer die zodanig is dat van u als werkgever niet mag worden verlangd dat u de arbeidsrelatie nog langer laat voortduren. Dit onderstreept al dat een dringende reden niet gauw wordt aangenomen. In de wet zijn een aantal voorbeelden van dringende redenen voor de werkgever opgenomen, zoals diefstal, bedreiging of dronkenschap. Pas op: alcoholverslaving is normaliter geen reden voor ontslag op staande voet, omdat dit wordt beschouwd als een ziekte van de werknemer.
 
Onverwijld ontslag geven
Voorwaarde voor een rechtsgeldig ontslag op staande voet is dat het ontslag onverwijld is gegeven. Hiermee wordt bedoeld dat de werkgever, zodra hij van het bestaan van de dringende reden op de hoogte is, onverwijld tot opzegging dient over te gaan. Het kan zijn dat er eerst een onderzoek ingesteld moet worden om te kijken of de reden dringend genoeg is. Het onderzoek kan een paar dagen in beslag nemen, doch het moet wel voortvarend worden aangepakt. Het is aan te raden om de medewerker tot die tijd op non-actief te zetten. Dit houdt in dat de persoon niet meer werkt met doorbetaling van zijn loon. Dit is een tijdelijke maatregel.
 
Persoonlijke omstandigheden
Een dringende reden alleen is nog niet genoeg. Er wordt in de praktijk ook nog gekeken naar andere zaken zoals de geschiedenis van de werknemer en het privé-leven van degene die ontslagen wordt, kortom naar alle omstandigheden van het geval.
 
Ontslagbrief essentieel
Een correcte en zorgvuldige formulering van de ontslagbrief is essentieel. Immers, het moet de werknemer volstrekt duidelijk zijn welke reden(en) aan het ontslag ten grondslag zijn gelegd, zodat hij zijn standpunt kan bepalen of hij zich ertegen wenst te verweren. Extra zorgvuldig moet de formulering zijn in de ontslagbrief indien er meerdere redenen aan het ontslag op staande voet ten grondslag liggen.
 
Allereerst moet worden gekeken of de vaststaande feiten afzonderlijk gezien een dringende reden opleveren. Indien een deel van het feitencomplex niet komt vast te staan, moet het restant nog voldoende ernstig zijn om een dringende reden op te leveren. Mochten er meerdere dringende redenen genoemd zijn voor het ontslag op staande voet, waarvan achteraf niet alle redenen bewezen kunnen worden, dan moet bij de ontslagaanzegging voor de werknemer reeds duidelijk zijn dat ook een deel van die feiten reden is voor ontslag op staande voet. Dat betekent dus dat in de communicatie naar de werknemer duidelijk gemaakt moet worden dat de feiten zowel in zijn geheel als ieder feit afzonderlijk door de werkgever als een dringende reden wordt beschouwd. Dit probleem kan worden ondervangen door in de ontslagbrief op te nemen dat elke reden afzonderlijk, maar ook in onderlinge samenhang, een dringende reden voor ontslag oplevert.
 
Geen opzegging
Bij een opzegging van de arbeidsovereenkomst om een dringende reden hoeven de normaal geldende bepalingen voor opzegging niet in acht te worden genomen. Dit betekent dat de regels met betrekking tot de opzegtermijn, de opzegdag, bijzondere opzegverboden en kennelijk onredelijke opzegging etc. niet van toepassing zijn. Ook hoeft bij de CWI geen ontslagvergunning gevraagd te worden.
 
CHECKLIST
 
  • betreft het ontslag een gewone werknemer of een statutair bestuurder (in het laatste geval gelden specifieke regels, waaronder wettelijke hoorplicht)
  • is er een dringende reden om de werknemer op staande voet te ontslaan?
  • is nader onderzoek naar de dringende reden noodzakelijk? Zo ja, voortvarend handelen is geboden en eventueel schorsing van werknemer
  • heeft u de werknemer gehoord? Op deze wijze kunt u als werkgever een zorgvuldige afweging maken alvorens tot ontslag over te gaan (goed werkgeverschap)
  • handelt u conform de interne bedrijfsregels, de regels opgenomen in een toepasselijke CAO of individuele arbeidsovereenkomst
  • is er reden om aangifte te doen van de gedraging of handeling bij de politie?
  • is de reden van ontslag op staande voet onverwijld meegedeeld aan de werknemer (de werknemer dient dadelijk de reden voor ontslag te weten zodat hij een afweging kan maken wel of geen actie te ondernemen)
  • is de reden voor het ontslag op staande voet nauwkeurig beschreven? Wees zorgvuldig bij de formulering van de reden, beperk deze zoveel mogelijk, hierbij rekening houdend met wat bewezen kan worden.
  • zijn in de ontslagbrief meerdere redenen voor ontslag op staande voet vermeld, dan in de brief vermelden *) dat elk van de redenen op zichzelf beschouwd reden zijn voor de werkgever om ontslag op staande voet te verlenen, *) dat wordt vermeld dat de werknemer ook op staande voet zou zijn ontslagen indien slechts een deel van de gronden in rechte bewezen kunnen worden en *) dat het voor de werknemer in het licht van de gehele inhoud van de ontslagaanzegging en overige omstandigheden duidelijk moet zijn dat hij ook op staande voet zou worden ontslagen indien maar een gedeelte van de aangevoerde ontslaggronden in rechte vast zal komen te staan.
  • heeft de werknemer de nietigheid van het ontslag op staande voet ingeroepen? Zo ja, indien er redenen zijn om te twijfelen aan het stand houden van het gegeven ontslag op staande voet: ontbinding van de arbeidsovereenkomst vragen voor zover vereist.
  • stopzetten salaris per datum ontslag op staande voet
  • zijn er gronden om schade te vorderen van de werknemer?
 
 
Indien u nader advies wilt over ontslagkwesties of anderszins arbeidsrechtelijk advies wenst, adviseren wij u contact op te nemen met:
 
PALLAS ADVOCATEN
Kingsfordweg 151 (Teleport Towers)
1043 GR  Amsterdam
Telefoon: 020 491 93 61
E-mail: marcel.de.vries@pallaslaw.nl